Yaz aylarında araç bakımı denildiğinde çoğu sürücünün aklına ilk olarak klima, lastik ve motor soğutma sistemi gelir. Ancak temmuz ayında yükselen hava sıcaklıkları, aracın elektrik sisteminin merkezinde yer alan aküyü de doğrudan etkileyebilir. Özellikle şehir içindeki yoğun trafik, sık yapılan kısa mesafeli yolculuklar ve uzun süre güneş altında kalan araçlar, akünün daha zor koşullarda çalışmasına neden olabilir.
Yaz aylarında araç aküsü içerisinde gerçekleşen kimyasal tepkimeler yüksek sıcaklıkla birlikte hızlanabilir. Bu durum ilk etapta akünün daha güçlü çalıştığı izlenimini oluştursa da zamanla sıvı kaybını ve iç bileşenlerdeki yıpranmayı artırabilir. Kış aylarında ortaya çıkan birçok akü arızasının temelinde, akünün yaz boyunca maruz kaldığı yüksek sıcaklık ve aşınma bulunabilir.
Araç aküsü, motorun çalıştırılmasından aydınlatma sistemlerine kadar çok sayıda elektrikli donanıma enerji sağlar. Motor çalışırken oluşan yüksek sıcaklığa temmuz ayındaki dış ortam sıcaklığı da eklendiğinde akü çevresindeki ısı seviyesi önemli ölçüde artabilir.
Yüksek sıcaklık, akü içerisindeki sıvının daha hızlı buharlaşmasına neden olabilir. Sıvı seviyesindeki azalma, akünün iç plakalarının zarar görmesine ve şarj tutma kapasitesinin düşmesine yol açabilir. Akü kutup başlarında görülen oksitlenme ve korozyon da elektrik iletimini olumsuz etkileyebilir.
Bu nedenle yaz aylarında araç aküsü yalnızca marş basıp basmadığına göre değerlendirilmemelidir. Akünün fiziksel durumu, voltaj seviyesi ve bağlantı noktaları birlikte kontrol edilmelidir.
Akü arızası çoğu zaman tamamen çalışmaz hale gelmeden önce bazı belirtiler verir. Bu belirtilerin erken fark edilmesi, sürücünün beklenmedik bir anda yolda kalmasını önleyebilir.
Araç aküsünün zayıfladığını gösteren yaygın belirtiler şunlardır:
Bu belirtilerden biri veya birkaçı fark edildiğinde yalnızca akünün değil, alternatör ve şarj sisteminin de kontrol edilmesi gerekir. Çünkü akünün sürekli boşalması, şarj sistemindeki başka bir problemden kaynaklanabilir.
Araç klimasının mekanik kompresörü doğrudan motor tarafından çalıştırılsa da klima sistemine bağlı fanlar, kontrol üniteleri ve diğer elektrikli donanımlar aracın elektrik sisteminden enerji kullanır. Yaz aylarında klima, soğutma fanı, multimedya sistemi ve telefon şarj cihazlarının aynı anda kullanılması elektrik ihtiyacını artırabilir.
Sağlıklı bir akü ve alternatör bu yükü karşılayabilir. Ancak kullanım ömrünün sonuna yaklaşmış bir aküde yoğun elektrik tüketimi, mevcut zayıflığın daha belirgin hale gelmesine neden olabilir. Özellikle sürekli kısa mesafelerde kullanılan araçlarda alternatör, aküyü tam olarak şarj etmek için yeterli süre bulamayabilir.
Yaz aylarında akü kontrolü yapılırken öncelikle akünün dış yüzeyi incelenmelidir. Akü kasasında şişme, çatlama veya sıvı sızıntısı varsa araç kullanılmadan önce uzman desteği alınmalıdır.
Akü kontrolü sırasında şu noktalar değerlendirilmelidir:
Akü üzerinde fiziksel hasar bulunuyorsa gelişigüzel müdahale edilmemeli, değişim işlemi uygun güvenlik önlemleriyle gerçekleştirilmelidir.
Araç aküsü seçilirken yalnızca akünün fiziksel ölçülerine bakmak yeterli değildir. Akünün amper-saat kapasitesi, marş basma gücü, kutup yönü ve aracın elektrik sistemiyle uyumu dikkate alınmalıdır.
Start-stop sistemine sahip araçlarda standart akü yerine üreticinin belirttiği EFB veya AGM teknolojisine sahip akülerin kullanılması gerekebilir. Uygun olmayan bir akü, start-stop sisteminin doğru çalışmamasına ve akünün kısa sürede performans kaybetmesine neden olabilir.
Yeni akü satın almadan önce aracın marka, model, üretim yılı, motor tipi ve şasi bilgileri doğrulanmalıdır.
Yiğit Oto, Peugeot, Citroën, DS ve Opel araçlara uygun akü ve elektrik sistemi parçalarını Parcagonder.com üzerinden araç sahipleriyle buluşturur. Araç bilgilerine göre doğru ürünün belirlenmesi, yanlış kapasiteye veya bağlantı yapısına sahip akü seçme riskini azaltır.
Temmuz ayındaki sıcak yolculuklara başlamadan önce akü ve şarj sistemini kontrol ettirmek, aracın beklenmedik şekilde çalışmaması riskine karşı alınabilecek önemli önlemlerden biridir.
Yüksek sıcaklık akü içerisindeki kimyasal süreçleri hızlandırabilir, sıvı kaybını artırabilir ve akünün kullanım ömrünü kısaltabilir. Etki genellikle zaman içerisinde ortaya çıkar.
Akünün ömrü kullanım koşullarına, ürün teknolojisine ve aracın elektrik tüketimine göre değişir. Genel bir süreye bağlı kalmak yerine düzenli ölçüm yaptırılması daha doğru olur.
Kutup başlarındaki beyaz veya yeşilimsi tabaka, oksitlenme ve korozyonun göstergesi olabilir. Bu oluşum elektrik iletimini zorlaştırabileceği için bağlantılar kontrol edilmelidir.
Üretici EFB veya AGM akü belirtiyorsa standart akü kullanılmamalıdır. Aracın sistemine uygun olmayan akü, performans ve kullanım ömrü sorunlarına yol açabilir.
Aracınıza uygun akü ve elektrik sistemi parçalarını Yiğit Oto güvencesiyle Parcagonder.com üzerinden inceleyebilirsiniz.